ਟੀਨੇਜ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਪੜਾਅ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਵਿਚਾਰ, ਪਸੰਦ-ਨਾਪਸੰਦ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਦੀ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਾਰਨ ਕਈ ਵਾਰ ਉਹ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਮੰਨਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਕਰਨਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਟੀਨੇਜਰਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਪੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਜਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ’ਤੇ ਰੋਕ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮਾਪੇ ਹਰ ਗੱਲ ’ਤੇ ਡਾਂਟ, ਤੁਲਨਾ ਜਾਂ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਰਵੱਈਆ ਅਪਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਬੱਚੇ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਦੋਸਤਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੀ ਇਸ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਵਧ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟੀਨੇਜਰ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵ ਦੇਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਅਤੇ ਵਿਹਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਹੱਲ ਸਿਰਫ਼ ਸਖ਼ਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਮਾਪਿਆਂ ਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਦੋਸਤਾਨਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਗੱਲ ’ਤੇ ਤੁਰੰਤ ਗੁੱਸਾ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇਹ ਸਮਝਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚਾ ਅਜਿਹਾ ਕਿਉਂ ਸੋਚ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਵੀ ਸਿਖਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਘਰ ਦੇ ਕੁਝ ਸਪੱਸ਼ਟ ਨਿਯਮ ਬਣਾਏ ਜਾਣ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਏ ਜਾਣ। ਜਦੋਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਾਏ ਦੀ ਵੀ ਕਦਰ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣਨ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਟੀਨੇਜ ਦੌਰਾਨ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ “ਜ਼ਿੱਦੀ” ਜਾਂ “ਬਦਤਮੀਜ਼” ਕਹਿਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸਦੀ ਬਦਲ ਰਹੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਿਆ ਜਾਵੇ। ਪਿਆਰ, ਭਰੋਸੇ, ਸਬਰ ਅਤੇ ਖੁੱਲ੍ਹੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਮਾਪੇ ਅਤੇ ਬੱਚੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਿਸ਼ਤਾ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
