ਕੰਨਾਂ ਦੀ ਸਹੀ ਦੇਖਭਾਲ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਸਧਾਰਣ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਰੱਖੋ:
- ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਟਨ ਬਡ, ਪਿੰਨ ਜਾਂ ਹੋਰ ਨੁਕੀਲੀ ਚੀਜ਼ ਨਾ ਪਾਓ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੰਨ ਦਾ ਮੈਲ ਹੋਰ ਅੰਦਰ ਧੱਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਕੰਨ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਕੰਨ ਦਾ ਮੈਲ (Ear Wax) ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਜੇ ਇਹ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਇਕੱਠਾ ਹੋ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਦਿੱਕਤ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਡਾਕਟਰ ਤੋਂ ਸਫਾਈ ਕਰਵਾਓ।
- ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੋਂ ਬਚੋ। ਹੈੱਡਫੋਨ ਜਾਂ ਇਅਰਫੋਨ ਵਰਤਦੇ ਸਮੇਂ ਆਵਾਜ਼ 60% ਤੋਂ ਘੱਟ ਰੱਖੋ ਅਤੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 60 ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਾ ਸੁਣੋ।
- ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਸੁੱਕਾ ਰੱਖੋ। ਨਹਾਉਣ ਜਾਂ ਤੈਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਤੌਲੀਏ ਨਾਲ ਸੁੱਕਾ ਕਰੋ। ਜੇ ਪਾਣੀ ਅੰਦਰ ਚਲਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਸਿਰ ਨੂੰ ਹੌਲੀ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਝੁਕਾ ਕੇ ਕੱਢਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।
- ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਤੇਲ, ਘਰੇਲੂ ਨੁਸਖੇ ਜਾਂ ਦਵਾਈਆਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾ ਪਾਓ, ਜਦ ਤੱਕ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾ ਹੋਵੇ।
- ਜ਼ੁਕਾਮ ਜਾਂ ਕੰਨ ਦੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਾ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਸੰਤੁਲਿਤ ਖੁਰਾਕ ਖਾਓ ਅਤੇ ਧੂਮਰਪਾਨ ਤੋਂ ਬਚੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਵੀ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਿਹਤ ‘ਤੇ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਕਦੋਂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ?
ਜੇ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਲੱਛਣ ਹੋਣ ਤਾਂ ਕੰਨ, ਨੱਕ ਅਤੇ ਗਲੇ ਦੇ ਮਾਹਿਰ (ENT Specialist) ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ:
- ਕੰਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ
- ਕੰਨ ਵਿੱਚੋਂ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਪੀਪ ਆਉਣਾ
- ਅਚਾਨਕ ਸੁਣਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਘੱਟ ਹੋਣਾ
- ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਘੰਟੀ ਜਾਂ ਭਨਭਨਾਹਟ (ਟਿਨਾਇਟਸ)
- ਚੱਕਰ ਆਉਣ ਜਾਂ ਸੰਤੁਲਨ ਵਿੱਚ ਸਮੱਸਿਆ
ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਹੀ ਦੇਖਭਾਲ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ‘ਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਨਾਲ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਤੰਦਰੁਸਤ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
